NeoPedia
در قالب یك پژوهش بررسی شد

فضای مجازی فرصت ها و تهدیدها

فضای مجازی فرصت ها و تهدیدها

نتایج یك مطالعه نشان داد كه فضای مجازی در كنار وجود فرصت های بی شمار، به سبب فقدان آموزش مناسب و كافی، تهدیدهایی نیز دارد. بدین سبب آموزش فراگیر سواد رسانه ای و مدیریت این فضا ضروری می باشد.


به گزارش نئوپدیا به نقل از ایسنا، در سال های اخیر استفاده از اینترنت و فضای مجازی گسترش بسیار زیادی داشته است. همه گیری ویروس کرونا نیز موجب شد اینترنت در ابعاد مختلف زندگی افراد به خصوص آموزش دانش آموزان و دانشجویان نفوذ کند و جزء جدا نشدنی زندگی امروزه شود.
فضای مجازی می تواند نقشی دوگانه در امنیت زایی و امنیت زدایی داشته باشد. از یک سو ابزار قدرتمندی در عرضه اطلاع رسانی است و از طرف دیگر در صورت فقدان آموزش مناسب و فرهنگ سازی می تواند خطرهایی برای جامعه داشته باشد.
باتوجه به گسترش نفود فضای مجازی، «آرزو غفوری» و «کیوان صالحی»؛ پژوهشگران دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، در مطالعه ای درک بزرگسالان درباره فرصت ها و تهدیدهای فضای مجازی برای خود، فرزند و جامعه؛ را بررسی کردند.
در این پژوهش بوسیله مصاحبه ایمیلی با ۲۲ نفر مصاحبه انجام شد. افراد شرکت کننده در این پژوهش ۱۴ زن و هشت مرد بودند که در گروه های سنی مختلف بزرگسال قرار داشتند و تحصیلات آنها از فوق دیپلم تا دکتری متفاوت بود.
در این پژوهش شش امکان پرکاربرد فضای مجازی؛ شبکه های اجتماعی، ماهواره، وب سایت ها و وبلاگ ها، آموزش های الکترونیکی، بازی های کامپیوتری و پست الکترونیکی (رایانامه) مورد بررسی قرار گرفت و مشخص شد شرکت کنندگان این پژوهش بیشترین استفاده را از شبکه های مجازی داشتند و از بازی های کامپیوتری کم ترین استفاده را می کردند.
در این مصاحبه ها از افراد سوالاتی درباب فرصت ها و تهدیدهای فضای مجازی در چهار حوزه فردی، خانوادگی، فرزند یا دانش آموز و جامعه پرسیده شد.
از نظر این افراد فرصت های فضای مجازی در حوزه فردی شامل؛ روحیه مثبت، تسهیل ارتباطات، صرفه جویی، افزایش همدلی، ساماندهی امور شغلی و... بود. آنها این فرصت ها را در حوزه خانواده؛ کارآفرینی، ارتقای روحیه مثبت، آگاهی از خبرهای روز، تسهیل انجام امور خانواده و... می دانستند. از نظر این افراد؛ فضای مجازی می تواند فرصت هایی برای سرگرمی، افزایش سطح اجتماعی شدن، هم گرایی با دوستان، استفاده از اخبار و... برای فرزندان و دانش آموزان فراهم آورد. همین طور از نظر شرکت کنندگان در این مطالعه؛ فضای مجازی در حوزه جامعه فوایدی مثل تحول، شتاب و تسهیل کارها، کارآفرینی، دستیابی به اطلاعات و آموزش و... را دارد.
شرکت کنندگان در این پژوهش معتقدند تهدیدهای فضای مجازی در حوزه فردی شامل: فاصله از ارزش ها، از دست رفتن اطلاعات، کم رنگ شدن ارتباطات خانواده، اتلاف وقت و... است. آنها این تهدیدها را در حوزه خانوادگی؛ ضرر اقتصادی، دگرگونی ارزش ها، عوارض جسمی و روان و... می دانند. از نظر آنها فضای مجازی برای فرزندان یا دانش آموزان می تواند موجب دگرگونی ارتباطات، آمیختگی مرز درست و نادرست، ایجاد زمینه برای دسترسی های نامناسب و... شود. آنها معتقدند فضای مجازی می تواند موجب دگرگونی عرف، زمینه سازی تشویش در جامعه، دگرگونی دینداری و... در جامعه شود.
باتوجه به فرصت ها و تهدیدهای فضای مجازی، پژوهشگران این مطالعه می گویند: «شناخت لطمه ها و چالش های فرهنگی و ارزشی فضای مجازی در ساحت تربیت اجتماعی و سیاسی جامعه و نحوه عملکرد آن نباید منتج به عقب نشینی و گرفتن موضع تدافعی در مقابل این ابزارهای نوین فناورانه شود؛ بلکه باید در مقابل هجمه های فرهنگی و واپایش اطلاعاتی یک طرفه شبکه های مجازی، جامعه را مجهز به شناخت و مهارت بهره برداری نمود. البته تمام مسئولیت اجتماعی مقابله با هجمه های فرهنگی و رسانه ای نوین بر عهده جامعه نیست و مسئولان امر نیز باید با قاعده مندسازی و نظارت مؤثر از جامعه در مقابل لطمه ها و بداخلاقی های فضای مجازی همانند فضای حقیقی محافظت کنند و بجای بستن و حذف صورت مسئله، به دنبال حل مسئله بوسیله شناخت و بهره برداری از فرصت ها باشند».
نتایج این مطالعه به صورت مقاله علمی پژوهشی با عنوان « تجربه زیسته بزرگ سالان از فرصت ها و تهدیدهای فضای مجازی: یک مطالعه کیفی» در فصل نامه علمی «مطالعات فرهنگ-ارتباطات» وابسته به پژوهشگاه فرهنگ هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی؛ انتشار یافته است.



1399/07/21
14:52:14
5.0 / 5
128
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۹ بعلاوه ۱
NeoPedia